Wat het bijzonder tarief is
Je vaste loon gaat elke periode door de gewone loonbelastingtabel. Die tabel gaat ervan uit dat je twaalf keer hetzelfde verdient en verrekent daarop de heffingskortingen. Komt er in één periode een groot bedrag bij, zoals vakantiegeld of een bonus, dan zou de gewone tabel dat bedrag behandelen alsof je voortaan elke maand zoveel verdient, met een veel te hoge inhouding als gevolg. Het bijzonder tarief bestaat om eenmalige beloningen te belasten alsof ze bovenop je jaarloon komen, en niet bovenop je maandloon.
Het bijzonder tarief is daarom een vast percentage dat de werkgever afleest uit de tabel bijzondere beloningen. Die tabel is ingedeeld naar jaarloon: hoe hoger je jaarloon, hoe hoger het percentage, omdat extra loon bij een hoger inkomen in een hogere schijf valt en de heffingskortingen afbouwen. Het percentage wordt rechtstreeks over de bijzondere beloning berekend, zonder de heffingskortingen die al in je maandloon zitten.
Dat verklaart het gevoel dat vakantiegeld zwaarder belast wordt. Over je maandloon betaal je met loonheffingskorting bijvoorbeeld 15 tot 25 % loonheffing; over het vakantiegeld gaat er ineens 37 tot 50 % af. Maar dat percentage is precies wat je over elke extra euro bovenop je jaarloon verschuldigd bent. De kortingen zijn niet verdwenen; ze zijn al gebruikt.
Welke beloningen onder het bijzonder tarief vallen
De Belastingdienst noemt ze "bijzondere beloningen": loon dat niet regelmatig per loontijdvak wordt betaald. De bekendste is het vakantiegeld, maar de lijst is langer.
- Vakantiegeld — de jaarlijkse uitbetaling van de reservering van minimaal 8 %.
- Bonus, gratificatie, winstdeling — eenmalige beloningen voor prestaties of resultaat.
- Dertiende maand en eindejaarsuitkering — ook als ze elk jaar terugkomen; het gaat om de betaling in één periode.
- Overwerk — de vergoeding voor extra uren, tenzij overwerk structureel in het vaste loon zit.
- Uitbetaalde vakantiedagen — bijvoorbeeld bij uitdiensttreding.
- Nabetalingen — loon over eerdere perioden, zoals een cao-verhoging met terugwerkende kracht.
Toeslagen die elke periode terugkomen, zoals een ploegentoeslag of een vaste onregelmatigheidstoeslag, horen bij het gewone loon en gaan door de gewone tabel. De werkgever bepaalt per looncomponent of het tijdvakloon of een bijzondere beloning is.
Bijzondere beloningen staan meestal in een eigen blokje, met de vermelding "bijzonder tarief" of "BT" en het percentage. Zie loonstrook uitleg voor waar je het vindt.
Het jaarloon van vorig jaar als grondslag
Het percentage hangt af van het jaarloon, en de tabel gebruikt daarvoor het fiscale loon van het vorige kalenderjaar bij dezelfde werkgever. Dat klinkt vreemd, maar het is de enige zekere waarde die de werkgever heeft: het lopende jaar is nog niet af, en vorig jaar staat vast op de jaaropgave.
Er zijn drie uitzonderingen op de hoofdregel.
- Niet het hele vorige jaar in dienst — het loon van dat deel wordt herleid naar een heel jaar. Wie in september is begonnen en vier maanden loon heeft gehad, krijgt dat loon maal drie als jaarloon.
- Vorig jaar helemaal niet in dienst — de werkgever schat het jaarloon van het lopende jaar op basis van het afgesproken loon.
- Vorig jaar een afwijkend loon — bijvoorbeeld door langdurig onbetaald verlof. Dan mag de werkgever het loon van het lopende jaar als grondslag nemen als dat een beter beeld geeft.
Het jaarloon is inclusief de bijzondere beloningen van dat jaar. Wie vorig jaar een grote bonus kreeg, heeft daardoor dit jaar een hoger jaarloon in de tabel, en dus mogelijk een hoger percentage over het vakantiegeld. Ook dat wordt bij de aangifte weer rechtgetrokken.
Het verrekeningspercentage loonheffingskorting
Naast het standaardtarief bevat de tabel bijzondere beloningen een tweede kolom: het verrekeningspercentage loonheffingskorting. Dat percentage bestaat sinds de heffingskortingen inkomensafhankelijk zijn geworden. De algemene heffingskorting en de arbeidskorting bouwen af naarmate het loon stijgt, en de arbeidskorting bouwt bij lagere lonen juist op. Elke extra euro loon verandert dus ook de korting, en dat effect wordt met het verrekeningspercentage meegenomen.
Het werkt in twee richtingen. Bij lonen waar de arbeidskorting nog opbouwt is het verrekeningspercentage negatief: het bijzonder tarief wordt lager, omdat het extra loon meer arbeidskorting oplevert. Bij lonen in het afbouwtraject is het positief: het bijzonder tarief wordt hoger, omdat het extra loon korting kost. Het verrekeningspercentage geldt alleen als de loonheffingskorting bij deze werkgever wordt toegepast; anders zijn er geen kortingen om te verrekenen en telt alleen het standaardtarief.
| Kolom in de tabel | Wat het is | Wanneer het telt |
|---|---|---|
| Jaarloon | Fiscaal loon vorig jaar, of herleid of geschat | Bepaalt de rij die je moet lezen |
| Standaardtarief | Het schijftarief dat bij het jaarloon hoort: circa 35,7 %, circa 37,5 % of 49,5 % | Altijd |
| Verrekeningspercentage | Correctie voor de opbouw of afbouw van de heffingskortingen bij dit jaarloon | Alleen met loonheffingskorting |
| Toe te passen percentage | Standaardtarief plus of min het verrekeningspercentage | Wordt over de bijzondere beloning berekend |
Het toe te passen percentage kan daardoor hoger uitkomen dan het toptarief van 49,5 %. Dat is geen fout: in het afbouwtraject van beide kortingen kost een extra euro loon inderdaad meer dan de helft.
Rekenvoorbeeld: vakantiegeld in mei
Een werknemer verdient € 2.500,00 bruto per maand en krijgt in mei het vakantiegeld van een jaar uitbetaald: 8 % van € 30.000 is € 2.400,00. Het jaarloon van vorig jaar was € 32.000. De loonheffingskorting wordt toegepast. De percentages zijn afgerond en indicatief; de tabel van de Belastingdienst is leidend.
Verdeling in het rekenvoorbeeld. Bij een jaarloon in het opbouwtraject van de arbeidskorting is het percentage lager; bij een hoog jaarloon hoger.
Zo doen wij dit
Reserveren, uitbetalen, juist belastenPayflo reserveert het vakantiegeld per afgeronde periode en betaalt het uit in de periode die je kiest, belast tegen het percentage uit de tabel bijzondere beloningen van het belastingjaar. Ook een bonus of overwerk voer je als mutatie op en gaat automatisch tegen het bijzonder tarief. De werknemer ziet op de strook precies welk percentage is gebruikt, en kan het de assistent vragen.
Liever geen omkijken? Payflo is een loonadministratiekantoor uit Kampen: wij doen dit voor je, met onze eigen software. Straks doe je het zelf, als je wilt.
Mail ons over je loonadministratieWaarom het over het jaar klopt
De loonheffing is een voorschot op de inkomstenbelasting. Bij de aangifte telt de Belastingdienst al je loon van het jaar op, inclusief vakantiegeld en bonussen, berekent daarover de belasting met de echte schijven en kortingen, en vergelijkt dat met wat er via de loonaangifte is ingehouden. Het bijzonder tarief is een zo goed mogelijke schatting van het marginale tarief, zodat dat verschil klein blijft.
Klopte het jaarloon in de tabel goed met je werkelijke inkomen, dan is het verschil bij de aangifte een paar tientjes. Was je jaarloon vorig jaar veel hoger dan dit jaar, dan is er te veel ingehouden en krijg je geld terug. Was het veel lager, of ben je halverwege het jaar flink meer gaan verdienen, dan betaal je bij. In geen van die gevallen betaal je over het jaar meer dan de wet voorschrijft.
Het is belast tegen het tarief dat bij je totale jaarinkomen hoort. Vergelijk het netto vakantiegeld daarom niet met je netto maandloon, maar met wat je overhoudt van een loonsverhoging: dat is hetzelfde percentage.
Zo past de werkgever het bijzonder tarief toe
Voor werkgevers is de toepassing een vaste routine bij elke bijzondere beloning. De stappen komen uit het Handboek Loonheffingen.
- Bepaal het jaarloon
Neem het fiscale loon van vorig jaar bij jou als werkgever. Herleid het naar een heel jaar als de werknemer korter in dienst was, of schat het loon van dit jaar als er geen vorig jaar is.
- Lees de tabel van het juiste jaar
De tabel bijzondere beloningen verandert elk jaar, net als de schijven en de kortingen. Gebruik de tabel van het jaar waarin je uitbetaalt, en de variant die past bij de leeftijd van de werknemer (voor of na de AOW-leeftijd).
- Pas het verrekeningspercentage toe
Alleen als de loonheffingskorting bij jou wordt toegepast. Tel het bij het standaardtarief op of trek het ervan af, volgens het teken in de tabel.
- Bereken en houd in
Vermenigvuldig de bijzondere beloning met het toe te passen percentage. Het resultaat is de loonheffing over de bijzondere beloning; die komt bij de gewone loonheffing van het tijdvak in de loonaangifte.
- Vermeld het op de strook
Zet de bijzondere beloning apart met het gebruikte percentage. Dat voorkomt vragen en maakt de jaaropgave controleerbaar.
Let op dat premies werknemersverzekeringen en de pensioenregeling een eigen grondslag hebben. Vakantiegeld is premieloon en telt mee voor de premies WW, WIA en Zvw, tot het maximumpremieloon; of het pensioengevend is, bepaalt de pensioenregeling of de cao.
Veelgestelde vragen over het bijzonder tarief
Betaal ik meer belasting over vakantiegeld dan over mijn gewone loon?
Over het jaar niet. Het bijzonder tarief is een schatting van het percentage dat je over extra loon bovenop je jaarloon verschuldigd bent. Het lijkt hoog omdat er geen heffingskortingen in zitten; die zijn al in je maandloon verrekend. Bij de aangifte inkomstenbelasting wordt alles rechtgetrokken.
Welk jaarloon bepaalt het bijzonder tarief?
Het fiscale jaarloon van het vorige kalenderjaar bij dezelfde werkgever. Werkte je toen niet het hele jaar, dan rekent de werkgever het om naar een heel jaar. Voor nieuwe werknemers schat de werkgever het jaarloon van het lopende jaar.
Wat is het verrekeningspercentage loonheffingskorting?
Een opslag of aftrek op het standaardtarief die de afbouw of opbouw van de heffingskortingen bij een hoger loon meeneemt. Het geldt alleen als de loonheffingskorting bij deze werkgever wordt toegepast en staat in de tabel bijzondere beloningen naast het jaarloon.
Welke beloningen vallen onder het bijzonder tarief?
Eenmalige of niet-regelmatige beloningen: vakantiegeld, een bonus, een dertiende maand, een eindejaarsuitkering, overwerk, uitbetaalde vakantiedagen en nabetalingen over eerdere perioden. Het vaste maandloon valt onder de gewone tabel.
Kan de werkgever een lager percentage toepassen?
Ja, als de werknemer aannemelijk maakt dat het tabelpercentage te hoog is voor zijn situatie, kan de werkgever een lager percentage toepassen. Dat kan alleen met een beschikking van de Belastingdienst. In de praktijk gebeurt dit weinig, omdat het via de aangifte toch wordt rechtgetrokken.
- Belastingdienst, Handboek Loonheffingen 2026 — tabel bijzondere beloningen, jaarloon, verrekeningspercentage loonheffingskorting en beschikking lager percentage.
- Wet op de loonbelasting 1964, art. 26 — tarief voor bijzondere beloningen.
- Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag, art. 15 en 17 — hoogte en betaalmoment van het vakantiegeld.
Bedragen en percentages gelden voor belastingjaar 2026 en zijn afgerond. Controleer voor je eigen situatie altijd de actuele publicaties.